Szkoły wyższe

Teksty dostępne w tej kategorii.

  • Szkoły wyższe spełniały dwie misje: badawczą i edukacyjną, wierne zasadzie jedności nauki i kształcenia liberalnego uniwersytetu Humboldta. Pod koniec XX wieku dostrzeżono rosnące znaczenie relacji uniwersytetu z otoczeniem oraz współzależność miedzy uczelnią, państwem i rynkiem. Wykształciła się, bowiem trzecia misja uniwersytetu – budowanie i rozwijanie pożądanej relacji z otoczeniem, w tym zwłaszcza z szeroko rozumianą praktyką. Przedstawione w tym opracowaniu wnioski z wieloletnich badań prowadzonych przez autora potwierdzają absolutną konieczność zastanowienia się w każdej szkole wyższej nad problemami zarządzania jej relacjami z szeroko rozumianą praktyką. Uczelnie muszą racjonalnie zarządzać kapitałem relacyjnym, którym dysponują, mając na uwadze oczekiwania interesariuszy. Takie podejście szkoły wyższej do interesariuszy, zwłaszcza zewnętrznych, jest najlepszą i najskuteczniejszą formą marketingu usług naukowo-badawczych, edukacyjnych i doradczych świadczonych przez uczelnię, która powinna być odpowiedzialna wobec tych interesariuszy, na których szkoła wyższa ma wpływ i tych, którzy mają wpływ na uczelnię. Oznacza to umożliwienie wszystkim interesariuszom uczestniczenie w rozpoznaniu istotnych problemów i poszukiwaniu rozwiązań oraz współpracę z nimi na wszystkich szczeblach, włączając w to zarządzanie uczelnią w celu osiągania lepszych wyników w realizacji wszystkich trzech misji uczelni.
    ZałącznikRozmiar
    ZARZADZANIE_RELACJAMI_SZKOLY_WYZSZEJ_Z_PRAKT.pdf283.76 KB
  • Począwszy od powstania pierwszego uniwersytetu średniowiecznego do dziś  ewoluuje koncepcja zarządzania w uczelniach w kierunku uniwersytetu: liberalnego, przedsiębiorczego, państwowego, tradycyjnego, itd.. W centrum układu tych koncepcji uniwersytetów znajduje się współczesny polski uniwersytet na rozdrożu, który chciałby się rozwijać, ale nie może się zdecydować - w jakim kierunku powinien dokonać wewnętrznej transformacji swego funkcjonowania i restrukturyzacji zarządzania.
    Celem artykułu jest zwięzłe przedstawienie koncepcji postrzegania funkcji (w tym zarządzania) współczesnego uniwersytetu oraz zasygnalizowanie wyższości koncepcji uniwersytetu liberalno-przedsiębiorczego, jako gwaranta kultury jakości, nad innymi modelami: uniwersytetem liberalnym i uniwersytetem przedsiębiorczym. Dlatego też Autor stawia hipotezę badawczą głoszącą, że najlepszą drogą rozwoju szkół wyższych w Polsce jest przyjęcie oraz szybkie wdrożenie koncepcji liberalno-przedsiębiorczego uniwersytetu rozwojowego, który jest gwarantem osiągania najwyższego poziomu jakości pracy zarządzających i zarządzanych w szkole wyższej oraz ich rozwoju naukowo-dydaktycznego, kreatywności i przedsiębiorczości. Postawiony cel i przyjęta hipoteza badawcza określa problem badawczy, którym Autor zajmuje  się w tym opracowaniu, w oparciu o wyniki prowadzonych od kilkunastu lat badań nad jakością zarządzania w szkołach wyższych.
    Specyfika prowadzonych badań w naukach o zarządzaniu (zwłaszcza zarządzania w szkołach wyższych) powoduje, że ciągła interakcja między obserwatorem (profesorem) a systemem obserwowanym (uczelnią) sprawia, że trudno tu rozdzielić obserwatora od przedmiotu obserwacji. Osoby prowadzące badania musza jednocześnie stosować różne metody poznawcze i praktyczne, ilościowe i jakościowe, które pozwolą na osiągniecie wyznaczonych celów badawczych i weryfikacje hipotez badawczych. W tej autor sytuacji wypracował własna metodę łączącą metody poznawcze i praktyczne, co powoduje, że stosuję w powiazaniu z sobą metody: pragmatyczne, empiryczne, formalne  i tzw. rozumiejące.
    Uniwersytety muszą dziś podjąć samodzielną decyzję, w którym kierunku podążać?  Prawidłowo realizowana koncepcja uniwersytetu liberalno-przedsiębiorczego zapewnia uczelni środki niezbędne do samofinansowania rozwoju i wysoka kulturę jakości zarządzanych i zarządzających w szkole wyższej.

    ZałącznikRozmiar
    Uniw.liber.-przed.gwarantem_kultury_jakosci.pdf329.15 KB
  • Osoby pełniący funkcje kierownicze w szkole wyższej świadczą usługę polegającą na zarządzaniu w zamian za określone wynagrodzenie i przywileje. Jakość świadczenia usługi polegającej na podejmowaniu decyzji w uczelni, czyli jakość pracy zarządzających w uczelni nazywamy jakością zarządzania w szkole wyższej. Celem tego opracowania jest krótkie przedstawienie kluczowych czynników kreujących jakości zarządzania, związanych z wykorzystaniem głównych zasobów w szkołach wyższych (pracownicy, majątek trwały i obrotowy, opracowane i realizowane programy kształcenia praz publikacje pracowników afiliowane w uczelni), które dążą do rozwoju w warunkach globalizacji i na zasadach zalecanych w Unii Europejskiej. Obecne zarządzanie w szkołach wyższych nie zapewnia właściwego wykorzystania ich zasobów, dlatego też konieczne jest doskonalenie jakości zarządzania. Doskonaląc system i stosowane metody zarządzania, trzeba pamiętać o tym, że sztuka zarządzania polega na wywołaniu sytuacji, które skłonią podwładnego do podejmowania decyzji wykonawczych zgodnych z oczekiwaniami przełożonego.
    ZałącznikRozmiar
    KLuczowe_czynniki_kreujace_jakosci_zarzadz.w_uczelniach.pdf241.26 KB
  • Wraz z postępującą globalizacją w świecie i integracją w Europie, reformie zorientowanej na wzrost jakości kształcenia ulega także szkolnictwo wyższe, nie tylko w państwach członkowskich Unii Europejskiej, ale także w pozostałych krajach sygnatariuszach Procesu Bolońskiego. Celem Procesu Bolońskiego (który rozpoczął się podpisaniem Deklaracji Bolońskiej w 1999 roku na konferencji ministrów właściwych do szkolnictwa wyższego 29 państw europejskich) było stworzenie do 2010 roku podstaw funkcjonowania nowego typu systemu zarządzania i funkcjonowania szkół wyższych w Europie. Zadaniem docelowym Procesu Bolońskiego było zbudowanie Europejskiego Obszaru Szkolnictwa Wyższego oraz pełna integracja nauki i szkolnictwa wyższego, dostosowana do potrzeb rozwoju gospodarek państw tworzących tzw. Europejski Obszar Gospodarczy, a w tym zwłaszcza krajów należących do Unii Europejskiej. Proces Boloński zapoczątkował ewolucyjny, przyśpieszony proces zmian w szkolnictwie wyższym Europy, głosił potrzebę zapewnienia atrakcyjności i konkurencyjności europejskiego systemu szkolnictwa wyższego w wymiarze ogólnoświatowym oraz zwiększenia jego znaczenia na rynku edukacyjnym.
    ZałącznikRozmiar
    Efekty_ksztalcenia_i_wartosc_dodana_studiow.pdf324.58 KB
  • Dalekie miejsca polskich szkół wyższych w rankingach światowych nie napawają optymizmem, wymagają zastanowienia się i refleksji. Dlaczego system zarządzania w szkolnictwie wyższym nie nadąża za europejskimi i światowymi wymaganiami. Ponad 20 lat transformacji politycznej, społecznej i gospodarczej w niewystarczającym stopniu wpłynęło na konieczne przekształcenia, nie spowodowało wymaganego wzrostu jakości zarządzania w uczelniach publicznych i niepublicznych oraz oczekiwanego rozwoju, który by przybliżył czołowe polskie uniwersytety i politechniki do czołówki europejskiej i światowej.
    Celem opracowania jest prezentacja wybranych problemów szkolnictwa wyższego oraz próba wskazania najważniejszych wyznaczników poziom jakości kształcenia w Polsce w warunkach rozwijającej się gospodarki rynkowej i międzynarodowej mobilności edukacyjnej.
    Tezą towarzysząca opracowaniu jest potwierdzone, pełne przekonanie autora, że szkoły wyższe w Polsce dysponują wielkim i niewykorzystanym potencjałem intelektualnym, jaki posiadają zatrudnieni w nich nauczyciele akademiccy i studenci, na skutek niskiej jakości zarządzania w uczelniach publicznych i niepublicznych.

    ZałącznikRozmiar
    wyznaczniki_jakosci_zarzadz.pdf198.46 KB
  • Osoby pełniący funkcje kierownicze w szkole wyższej świadczą usługę polegającą na zarządzaniu w zamian za określone wynagrodzenie i przywileje. Jakość świadczenia usługi polegającej na podejmowaniu decyzji w uczelni, czyli jakość pracy zarządzających w uczelni nazywamy jakością zarządzania w szkole wyższej. Celem tego opracowania jest krótkie przedstawienie wybranych determinant jakości zarządzania związanych z wykorzystaniem głównych zasobów w szkołach wyższych (pracownicy, majątek trwały i obrotowy, opracowane i realizowane programy kształcenia praz publikacje pracowników afiliowane w uczelni), które dążą do rozwoju w warunkach globalizacji i na zasadach zalecanych w Unii Europejskiej. Obecne zarządzanie w szkołach wyższych nie zapewnia właściwego wykorzystania ich zasobów, dlatego też konieczne jest doskonalenie jakości zarządzania. Doskonaląc system i stosowane metody zarządzania, trzeba pamiętać o tym, że sztuka zarządzania polega na wywołaniu sytuacji, które skłonią podwładnego do podejmowania decyzji wykonawczych zgodnych z oczekiwaniami przełożonego.

    ZałącznikRozmiar
    wybrane_determ_jakosci_zarzadz.pdf235.26 KB
  • Kiedy w Krakowie, spacerując po Rynku Głównym, przechodzimy obok Sukiennic to widzimy, że stoją jak stały przed wiekami, a w ich wnętrzu odbywa się nadal handel. I tak jak w średniowieczu - spotkamy tu kupujących z Polski, Niemiec, Anglii, Ukrainy, Rosji i wielu innych państw, które są starsze od Sukiennic. Idąc dalej, ulicą Św. Anny przechodzimy obok Collegium Maius Uniwersytetu Jagielońskiego, gdzie spotkać możemy profesorów i studentów z tych wymienionych powyżej państw i wielu innych powstałych we współczesnym świecie. Pozornie wydawałoby się, że nic się nie zmieniło, a jednak to są to konsumenci kupujący inne towary, profesorowie nowoczesnych nauk i studenci posługujący się elektroniką. Panta rhei, wszystko się zmienia, ale rynek i uniwersytet pozostają, ponieważ ciągle się rozwijają i doskonalą w świecie otwartym na wiedzę, naukę i rzeczywisty postęp. Rynek i uniwersytet od czasów Sokratesa są z sobą powiązane. Nie można ich oderwać od siebie, ponieważ ich rozwój naznaczony jest piętnem współdziałania. Rozwój nauki tworzy nowe technologie i produkty oraz kreuje nowe formy i zasady wymiany, opierając się na wyzwaniach płynących z rynku, wyrażającego potrzeby ludzi – konsumentów i producentów, profesorów i kupców, studentów i czeladników. Nie można mówić o rozwoju nauki i szkolnictwa wyższego bez silnego związku z rynkiem. Badania naukowe i kształcenie w gospodarce rynkowej muszą służyć celom komercyjnym, a rynek winien wspomagać uniwersytety na zasadzie wzajemności.

    ZałącznikRozmiar
    warunki_doskonalenia_zarzadzania_w_uczelniach.pdf378.77 KB
  • Głównym celem opracowania jest pokazanie problemu wyboru drogi optymalnego rozwoju uniwersytetu na rozdrożu i kierunku dążenia do doskonałości oraz cech proponowanej koncepcji uniwersytetu rozwojowego, czyli liberalno-przedsiębiorczego. Przed opracowaniem, oparte na prowadzonych od kilkunastu lat pracach badawczych autora, postawiono do potwierdzenia tezy:

    • Uniwersytet powinien byś świątynią wiedzy, prowadzącą badania naukowe oraz kształcić na wysokim poziomie; a władze uczelni powinny rozwijać kreatywność, przedsiębiorczość, innowacyjność i aktywność wśród wszystkich pracowników oraz stwarzać warunki do rozwoju.
    • Tylko rozwojowy, czyli liberalno-przedsiębiorczy uniwersytet, umożliwiający szkołom wyższym zrównoważony rozwój jest gwarantem odnoszenia sukcesu na płaszczyźnie naukowej i dydaktycznej i prowadzi do optymalnego rozwoju i osiągnięcia wysokiego, europejskiego poziomu.
    ZałącznikRozmiar
    uniwersytet_na_rozdrozu.pdf312.87 KB
  • Wprowadzone po drugiej wojnie światowej do terminologii nauk o zarządzaniu,
    zaczerpnięte z wojska, takie pojęcia jak: strategia, taktyka, front, operacja, walka, kampania, bitwa,
    itp zadomowiły się na trwale w literaturze. Strategia (z greckiego) to „dział sztuki wojennej
    obejmujący przygotowanie i prowadzenie wojny jako całości oraz jej poszczególnych kampanii i
    bitew”1 Natomiast taktyka to „część sztuki wojennej, obejmująca teorię i praktykę prowadzenia
    walki przez jednostki różnych rodzajów wojsk”2. Musimy więc rozróżniać strategię bitwy, wojny od
    taktyki ataku czy obrony podczas danej bitwy. Taktyka jest więc sposobem realizacji, metodą
    postępowania, zmierzającego do realizacji celu działania według przyjętej strategii. Rozwijająca się
    konkurencja między samodzielnymi podmiotami gospodarczymi w gospodarce rynkowej przyjęła
    postać walki konkurencyjnej.
    Taką konkurencją stopniowo zostają objęte wpierw nauka a następnie szkolnictwo wyższe.
    Sprzyja temu globalizacja i integracja europejska. Uniwersytety stają się podmiotami
    gospodarczymi na rynku usług naukowo-badawczych, edukacyjno-wychowawczych i doradczoeksperckich.
    Walka o rynek staje się bardzo ważnym wyzwaniem stojącym przed każdą szkołą
    wyższą w Polsce i w Europie. Funkcjonowanie uczelni na zasadach rachunku ekonomicznego
    sprawia, że muszą one ze swych przychodów pokryć koszty funkcjonowania i wygospodarować
    nadwyżkę ekonomiczną, przeznaczoną na samofinansowanie swojego rozwoju. Uniwersytety stały
    się trwałym podmiotem gospodarki rynkowej, podlegającym ekonomicznym prawom rynku.
    Celem opracowania jest przedstawienie cech i przebiegu opracowania strategii naprawczorozwojowej
    szkoły wyższej oraz prezentacja i ocena strategii rozwoju sześciu największych,
    publicznych uniwersytetów Krakowa, mając na względzie sformułowane w opracowaniu pytania
    postawione przed tymi strategiami.

    ZałącznikRozmiar
    strategia_zarzadzania_i_rozwoju_uniwersytetow_krakowa_.pdf276.02 KB
  • Głównym celem opracowania pokazanie miejsca i roli społecznego audytu finansów jako
    źródła wiedzy o przyczynach i skutkach jakości zarządzania w szkole wyższej. Natomiast
    dodatkowym jest zachęcenie uczelni publicznych i niepublicznych do podjęcia pogłębionych badań
    tych zależności. Realizacja tego celu wiąże się z potwierdzeniem hipotezy badawczej głoszącej, że
    społeczny audyt finansowy jest ważnym narzędziem doskonalenia zarządzania. Przekonanie
    kierujących uczelniami o randze i wadze znaczenia społecznego audytu finansowego dla
    zrównoważonego ich rozwoju, zachęci do jego stosowania.
    We wprowadzeniu zdefiniowano pojęcie społecznego audytu finansowego. Następnie
    przedstawiono rolę audytu finansowego i samooceny kontroli zarządczej w szkołach wyższych. W
    kolejnym punkcie zaprezentowano znaczenie społecznego audytu jako elementu społecznego
    audytu finansowego w zarządzaniu uczelnia. W kolejnej części opracowania omówiono rolę
    zarządzania zaangażowania interesariuszy wewnętrznych szkoły wyższej w realizacji jej celów, w
    kontekście społecznego audytu finansowego.
    W podsumowaniu stwierdzono, że społeczny audyt finansowy, który jest bardzo ważnym
    źródłem wiedzy o przyczynach i skutkach jakości zarządzania w szkole wyższej oraz wpływa
    korzystnie na jakość pracy interesariuszy wewnętrznych uczelni.

    ZałącznikRozmiar
    spoleczny_audyt_finansowy_zrodlem_wiedzy.pdf224.8 KB